ادبیات دوره اول متوسطه(ارسطو-اهواز)
مطالب کمکی درآموزش کتاب های فارسی هفتم وهشتم ونهم 
نويسندگان
لینک دوستان
پيوندهای روزانه

خلاصه ی بیاموزیم های درس زبان فارسی  1

بیاموزیم 1

در زبان فارسی خلاف زبان عربی به کار بردن کلماتی چون شاعره ، مدیره ، این جانبه و ... نامناسب است. برای مثال به کسی که شعر بگوید- چه زن باشد چه مرد – (شاعر )گفته می شود.

بیاموزیم 2

همزه(ء) یکی از سی و سه حرف الفبای زبان فارسی است و مانند سایر حرفها در خط فارسی حرکت گذاری نمی شود.پس به جای کلماتی چون ( کاتِب) و (سائِل) بهتر است بنویسیم: کاتب و سائل .در املای کلماتی مانند (منشأ حیات) و جزءِ اوّل) نشانه ی  _ نقش نمای اضافه است، نه کسره.

 

 

 

 


بیاموزیم 3

 در زبان فارسی کلماتی هستند که با نشانه جمع عربی یعنی (ات) همراه شده اند که بهتر است از به کار بردن آن ها پرهیز کنیم. از این به بعد به جای پیشنهادات ، گزارشات ، سفارشات ، فرمایشات و گرایشات بنویسیم : پیشنهادها  ، گزارشها ، سفارشها ،گرایشها و فرمایش ها .

بیاموزیم 4

       جملات ( احمد کتاب دارد . کتاب را خواندم ) را می توان با استفاده از نشانه ی _ به یک جمله خلاصه نمود ونوشت:کتاب احمد را خواندم.به این نشانه( _ )ازاین به بعد نقش نمای اضافه می گوییم .

بیاموزیم 5

نشانه ی (تنوین)مخصوص کلمات عربی است. پس به جای به کار بردن کلماتی مانند(گاهاٌ ، ناچاراٌ ، زباناٌ ، جاناٌ ، دوماً ، سوماً و ...)بهتر است بگوییم(گاهی، به ناچار ،زبانی ، جانی ، دوم ،  سوم و ...)

کاربرد کلمه ی شخصاً به دلیل عربی بودن جایز و رایج است .

کاربرد کلماتی چون تلفناً و تلگرافاً  به دلیل خارجی بودن -  دخیل _ صحیح نیست .

بیاموزیم 7

(( صلّی الله علیه و آله ))یک جمله ی دعایی عربی به معنی(درود خداوند بر او و آلش باد)است که در فارسی بسیار رواج دارد.اگر کلمه ی (علیه) را ازاین جمله حذف کنیم ، جمله ی دعایی ناقص و  معنای آن چنین می شود (درود خداوند باد). گاهی به اختصار می نویسیم  ( ص ) فرمود . امّا هنگام خواندن آن باید گفت :  پیامبر (( صلّی الله علیه و آله )) فرمود .

بیاموزیم 8

 نوشتن نقش نمای اضافه و رعایت آن به صحیح و سریع خواندن متن کمک می کند و در بعضی از ترکیب ها الزامی است . چرا که اگر آن را ننویسیم کلمه به شکلی غیر از آن چه منظور ماست، خوانده و معنی میشود. برای نمونه(لبِ تشنه)که اگر نقش نمای اضافه به آن اضافه نشود،لبْ تشنه خوانده می شود و معنی آن تغییر می کند.

بیاموزیم 9

جمع های مکسّری را که وارد زبان فارسی شده اند نباید دوباره جمع بست . پس کاربرد کلماتی مانند اخبارها ، اخلاق ها و ...نادرست است و می توان به جای آنها ازمفردشان به اضافه ی نشانه های جع فارسی استفاده نمود . مانند :خبرها ، خلق ها

گاهی برخی کلمات جمع مکسّر در معنای مفرد به کار می روند مانند حقوق ، اسلحه و طلبه که مفرد آنها حق ، سلاح و طالب می باشد.

 

بیاموزیم 10

اگر کلمه ای به (صامت)ختم شود،در حالت اضافه فقط نقش نمای اضافه می گیرد و اگر به (مصوّت) ختم شود علاوه برآن به(ی)میانجی نیز نیازمند است. مثلاً در کلماتی مانند(مرغ ِ سعادت و دست ِ راست) و... فقط نقش نمای اضافه به کار رفته است امّا در ترکیباتی مانند ( همایِ سعادت و بویِ گل ) علاوه بر نقش نما ، ( ی) میانجی هم به کار رفته است .

بیاموزیم 11

اگر در  جمله ی پرسشی، یک کلمه ی پرسشی وجود داشته باشد که بتواند جمله را کامل کند، نیازی به آوردن کلمه ی پرسشی دیگری نیست. برای مثال: جمله ی(آیا چگونه می توانیم بر سرعت مطالعه ی خود بیفزاییم؟)، نادرست است.زیرا با وجود صفت پرسشی (چه)، نیازی به آوردن کلمه ی (آیا) نیست و جمله کامل است.

بیاموزیم 12

کاربرد ((به قول معروف)) هنگامی صحیح است که همراه مثل ها، حکمت ها و سخنان برجسته باشد . برای مثال(آن قدر مطلب را برایش تکرار کردم که به قول معروف زبانم مو درآورد).اگر در جمله ای معمولی و غیر از سخنان برجسته و مثل ها (به قول معروف)بیاید،جمله نادرست است . مانند (آن قدر مطلب را برایش تکرار کردم که به قول معروف خسته شدم .)

بیاموزیم 13

در ترکیبات اضافی چنانچه کلمه ی مضاف به مصوّت های ( آ –  او ) ختم شود املای این واژه ها با حرف میانجی ( ی ) درست است . مانند : همای سعادت ، سبوی آب  ، خدای بزرگ و ... .

در ترکیبات اضافی چنانچه کلمه ی مضاف به مصوّت ( ای ) ختم شود املای این واژه ها بدون حرف میانجی ( ی ) درست است . مانند : قاضی شهر ، شادی دلها ، بازی بچّه ها و ... .

بیاموزیم 14

کاربرد بر علیه صحیح نیست  . چرا که از بر به اضافه ی علیه درست شده است و علیه به معنای براو و ضدّاو است و همان معنای بر را می دهد . بنابراین کاربرد بر همراه علیه حشو – زائد –  است و باید از  کاربرد آن پرهیز نمود .

مردم علیه ظلم و جور حاکمان قیام کردند . ( درست )

مردم برعلیه ظلم و جور حاکمان قیام کردند.  ( نادرست )

بیاموزیم 15

نشانه ی مفعولی ( را ) باید همراه مفعول یا گروه مفعولی باشد .

مسابقه ای که دیروز برگزار شد را دیدم . ( درست )

مسابقه ای را که دیروز برگزار شد دیدم. ( نادرست )

بیاموزیم16

همزه(ء) یکی از سی و سه حرف الفبای زبان فارسی است و هرچند به ( ی ) میانجی کوچک ( ء ) شباهت دارد  امّا مستقل از آن است و این دو حرف در ترکیباتی مانند (( ارائهء گزارش و اسائهء  ادب )) در کنار هم دیده می شوند. در املای آنها بهتر است به جای ( ی ) میانجی کوچک ( ء ) شکل بزرگ آن را به کار ببریم تا موجب بدآموزی نشود. (( ارائهی گزارش و اسائه ی  ادب ))

 

 

بیاموزیم17

آوردن دو فعل مشابه در یک جمله ی مرکّب حشو و زاید است و می توان یکی از آن دو را حذف نمود . به عبارت دیگر حذف فعل با قرینه بدون اشکال و بدون قرینه اشتباه است .

هم آنان درباره ی مطبوعات مقاله نوشتند هم ما نوشتیم . ( درست )

هم آنان درباره ی مطبوعات مقاله نوشتند هم ما . ( نادرست )

بیاموزیم18

در خطّ فارسی علاوه برسی و سه حرف الفبای زبان فارسی از نه نشانه ی خطّی دیگر استفاده می شود  که استفاده ازآنها محدود است زیرا خطّ فارسی نشانه گذاری نمی گردد امّا از میان آنها مد ، تشدید و تنوین نصب ( ------- ) بیشتر کاربرد دارند و ازبقیّه ی نشانه ها هنگامی استفاده می کنیم که رعایت نکردن آنها موجب ابهام و بدفهمی شود. مانند او مآل اندیش است ( عاقبت نگر ) چنانچه بنویسیم او مال اندیش است ( ثروت اندیش ) تفاوت معنایی پیدا خواهد کرد .

[ ٤ آبان ۱۳٩۳ ] [ ٩:٤٠ ‎ب.ظ ] [ ارسطو ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

بانظرات خودمارادربهترشدن وبلاگ یاری نمایید. باارسال نمونه سؤال ومطالب ارزنده وکمکی در تدریس ازطریق نظردادن وایمیل ما را یاری نمایید. masoodarastoozadeh@gmail.com
موضوعات وب
صفحات اختصاصی
RSS Feed

اختصاصی --------------- آب وهوا